محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )
268
أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )
سلطان بدانجا شوند . سفر من بدانجا نيز مصادف با جمعهء نيمهء شعبان بود ، پس قاضى أبو القاسم بن عباس نزد من آمد [ وبه من دستور داد ] براي مردم خطبهء آدينه خواندم وايشان را به ساختمان كردن آن مسجد تشويق نمودم ، پس ايشان [ مال بسيار گرد آوردند وبه بهترين شكل ] آن را ساختند ومنبرى در آن نهادند . من از ايشان شنيدم كه باور داشتند : چون سگها به دنبال شكار مىدوند ، هر گاه به مرز اين بارگاه رسند بر مىگردند « 1 » ، ومانند اين داستانها . كوه لبنان : به كوه پيشين چسبيده ، پر از درختان وميوههاى مباح ، با چشمههائى باريك است كه گروههائى از مردم در كنار آنها به پرستش خدا مشغولند « 2 » . اينان خانهها از نى [ وپيزر ] ساخته ، با خوردن آب ميوهها وفروش آنها وقصب « 3 » فارسي ومرسين « 4 » وجز آن كه به شهرها
--> ( 1 ) مانند اين باور را نسل پيش از ما مىداشتند : كه در زمان قديم كه ايمان مردم استوارتر بوده در نجف سگ يافت نمىشده وهر گاه سگى از راه دور مىآمد ، در مرزهاى شهر به آهو تبديل مىشد . ( 2 ) اين ابدال وصالحان را ياقوت نيز ياد كرده است 4 : 348 : 2 وسهروردى مسلك عرفانى ايشان را « خسروانى » ناميده است . اين كلمه به صورت كسروان معرب شده واين كوه لبنان اكنون بدين نام خوانده مىشود ( الحقايق الراهنة : 192 ) روابط صوفيان خسروانى در كوههاى كسروان لبنان با عرفاى إيران در قرن هفتم در « روزبهان نامه » ص 27 و 203 ومقدمهء دانش پژوه ياد شده است . ( 3 ) شايد : نى شكر ! ( 4 ) شايد مرباى ميوه .